Ачаалж байна…
Ачаалж байна…
Tuul Batsuuri

Улаанбаатар, 2026 оны арваннэгдүгээр сарын 18 /МОНЦАМЭ/. УИХ-ын Өргөдлийн байнгын хороо өнөөдөр Хууль зүйн байнгын хороотой хамтран хуралдаж, Хууль бусаар хөрөнгөжсөн төрийн албан хаагчдын хууль бусаар олсон хөрөнгийг хурааж 100 сая төгрөгөөс дээш бол бүх насаар нь хорих тухай асуудлаар хуулийн төсөл санаачлах нийтийн өргөдлийг хэлэлцлээ.
Нийтийн өргөдлийн www.d-urgudul.parliament.mn системээр иргэн Б.Болдбаатар “Хууль бусаар хөрөнгөжсөн төрийн албан хаагчдын хууль бусаар олсон хөрөнгийг хурааж 100 сая төгрөгнөөс дээш бол бүх насаар нь хорих тухай” өргөдөл гаргасныг 100,200 иргэн дэмжиж гарын үсэг зуржээ. Нийтийн өргөдлийн цахим системд энэ өргөдөл нийтлэгдсэнээс хойш яг ижил агуулга бүхий хууль бус хөрөнгийг хураах тухай 13 өргөдөл ирсэн байна.
Хэлэлцэж буй асуудалтай холбогдуулан УИХ-ын гишүүн Б.Бат-Эрдэнэ, Б.Баярбаатар, Д.Ганмаа, С.Замира, Хууль зүйн байнгын хорооны дарга Л.Мөнхбаатар асуулт асууж, байр сууриа илэрхийлсэн юм. Хууль зүй, дотоод хэргийн сайд Г.Тэмүүлэн энэ үеэр шударга ёсны зарчмыг алдуулахгүй байх, хууль, шүүхийн өмнө хүн бүр ижил тэгш байх нөхцөлийг бүрдүүлэх нь хамгийн чухал гэдгийг дурдсан бол Хууль зүй, дотоод хэргийн яамны Хууль зүйн бодлогын газрын Нийтийн эрх зүйн хэлтсийн ахлах шинжээч Ж.Амгалан авлига, албан тушаалын гэмт хэргийг Эрүүгийн хуулийн 22 дугаар бүлгээр шийдвэрлэж буй тухай танилцуулж, хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулахаар ажиллаж байгаа гэдгийг хэлэв. Хуулийн төсөлд албан тушаалын хэрэгт оногдуулж буй ялыг учруулсан хохирлын хэмжээнээс хамаарч ялгамжтай оногдуулах, хахуулийн хэмжээ, үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн дүнг мөн харгалзах, хорих ялын хугацааг 20 жил хүртэл нэмэгдүүлэх зохицуулалтыг тусгаж буй аж.
Байнгын хорооны дарга О.Номинчимэг авлигын эсрэг бодлого, хариуцлагын тогтолцоог эргэн харах цаг болсныг онцолсон юм. Тэрбээр авлигын индексээр манай улс 2025 онд дэлхийн 180 орноос 124 дүгээрт эрэмбэлэгдэж, өмнөх оныхоос 2.0 оноогоор буурсныг танилцуулж, олон улсын байгууллагууд Монгол Улсад хууль дээдлэх ёс сул, хариуцлагын тогтолцоо хангалтгүй, иргэний нийгмийн оролцоо улам хумигдаж байгаа гэсэн дүгнэлт өгч буйг анхааруулав.
Ахлах шинжээч Ж.Амгалан мөн үеэр зарим статистик мэдээллийг өгсөн юм. Түүний мэдээлснээр, 2017-2024 онд авлига, албан тушаалын гэмт хэрэгтэй холбоотой 8860 хэрэг шалгагдсанаас 2988 хэргийг мөрдөн байцаалтын шатанд хэрэгсэхгүй болгож, 1578 хэрэг прокурорт шилжсэнээс 1005 хэрэгт яллах дүгнэлт үйлдэж, шүүхэд хүргүүлжээ. Шүүхээс эдгээрийн 739 хэргийг хянан шийдвэрлэсэн байна.
Хууль зүйн байнгын хорооны дарга Л.Мөнхбаатар иргэдийн өргөдөл бол шударга ёсны талаарх нийгмийн захиалга гэж үзэж байгаагаа илэрхийлээд, авлигын эсрэг тэмцлийг улам чангатгах шаардлагатай гэсэн юм. УИХ-аас ялын бодлогыг чангатгаж авлигын хэрэгт торгох ял оногдуулах зохицуулалтыг халж, зөвхөн хорих ялаар шийтгэдэг болгосны дээр хорих ялын хугацааг 12-20 жил болгож уртасгаад байгааг тэрбээр тодотгож, хэдийгээр ялыг чангаруулсан ч гэлээ хууль бус хөрөнгөжсөн этгээдийн хөрөнгийг хураах эрх зүйн орчин, хэрэгжилт хангалтгүй байгаа гэх иргэдийн шүүмжлэлтэй санал нэг байгаагаа илэрхийлэв. Мөн Засгийн газар өмнө нь өргөн мэдүүлсэн Нийтийн албан тушаалтны хууль бус хөрөнгийг хураах тухай хуулийн төслийг Үндсэн хууль, бусад хууль тогтоомж болон олон улсын гэрээ, конвенцтой уялдуулах шаардлагын улмаас татан авч, дахин боловсруулж байгаа гээд, удахгүй өргөн барина гэлээ.
Засгийн газраас хуулийн төсөл өргөн мэдүүлснээр иргэн Б.Болдбаатарын гаргасан нийтийн өргөдөлд тусгасан асуудлыг УИХ-ын холбогдох байнгын хороодоор үргэлжүүлэн хэлэлцэхээр боллоо гэж УИХ-ын Нээлттэй парламентын газраас мэдээлэв.